THẤU HIỂU VÀ KẾT NỐI BẢN THÂN QUA GÓC NHÌN INTERNAL FAMILY SYSTEM

Con người chúng ta đôi khi có những cảm xúc đau khổ hoặc những thôi thúc mang tính hủy hoại dẫn đến những khó khăn trong cuộc sống. Do đó, một số người quyết định tìm kiếm sự giúp đỡ thông qua Tâm lý trị liệu. Hãy xem xét một số ví dụ sau:

☘️ Joe thường xuyên nổi giận với vợ của anh ấy, Maureen, vì những chuyện nhỏ nhặt. Thế là cuộc cãi vã nổ ra và lên đến đỉnh điểm khi anh ấy hét lên với Maureen. Điều này khiến cô ấy trở nên sợ hãi và bật khóc. Sau đó, Joe lại cảm thấy tồi tệ về bản thân mình: "Tại sao tôi lại hành động như vậy? Tôi không muốn làm tổn thương Maureen. Tôi không còn là chính mình nữa” Joe đã phán xét khắc nghiệt như vậy cho hành vi của chính mình, nhưng điều đó không ngăn cản được những hành vi tương tự xảy ra trong những lần tiếp theo.

Đối với Meg, thỉnh thoảng cô trải qua một ngày thật khó khăn. Chẳng hạn khi cô ấy gặp một số rắc rối trong công việc, hoặc khi con chó yêu quý của cô ấy bị bệnh. Sau đó, cô ngồi xuống và ăn hết cái bánh kem hay toàn bộ hộp bánh quy. Cô ấy thậm chí không quan tâm về những gì bản thân đang làm vào thời điểm đó, nhưng ngay sau đó cô ấy đã cảm thấy tồi tệ. “Tôi đã cố gắng giảm cân và việc này chỉ làm cho mọi thứ trở nên tồi tệ hơn. Chuyện gì đã xảy ra khi tôi tự ăn ngấu nghiến hết đống bánh như thế?”

Nhiều người như Joe và Meg, gặp rắc rối bởi những cảm xúc hoặc sự thôi thúc mà chính bản thân họ cũng không hiểu . Họ cố gắng xử lý những cảm xúc phi lý này bằng cách kháng cự những ham muốn hoặc chỉ trích cảm xúc của chính mình. Điều này có thể hiệu quả trong ngắn hạn, nhưng về lâu dài, nó sẽ không hiệu quả. Và như tôi sẽ giải thích, nó thậm chí còn phản tác dụng.

Cuốn sách này trình bày một góc nhìn mới về cách tâm trí hoạt động. Nó được giải thích dựa trên một phương pháp tâm lý trị liệu có tác động mạnh mẽ được gọi là Internal Family system hay IFS (Tạm dịch: Hệ thống gia đình nội bộ). Khi bạn hiểu được cấu trúc của tâm lý con người từ góc độ IFS, nó sẽ mở ra một cách thức hoàn toàn mới để đối mặt với những cảm xúc khó khăn, hình thức trị liệu này đã được minh chứng là rất thành công với nhiều người.

Những cảm xúc và mong muốn khó hiểu này thực sự đến từ các phần của chúng ta, đôi khi được gọi là “các nhân cách phụ”. Những "phần" này, như chúng được biết đến trong IFS, giống như những con người nhỏ bé tồn tại bên trong chúng ta - mỗi phần này đều có cảm xúc, động lực và thế giới quan riêng.

Ví dụ, Joe có một Phần Tức Giận diễn ra với Maureen vì một lý do rất cụ thể. Khi họ cãi nhau đôi khi Maureen chế nhạo Joe bằng cách khiến anh ấy cảm thấy xấu hổ. Điều này đã kích hoạt phần đứa trẻ bị chế nhạo của Joe, người đã bị làm xấu hổ khi còn nhỏ, và phần đó bắt đầu sống lại cùng với sự xấu hổ thời thơ ấu ấy một lần nữa. Sau đó, Phần Tức Giận được biểu hiện như là một cách để bảo vệ Joe khỏi cảm giác xấu hổ. Nếu Joe dành chút thời gian để thấu hiểu Phần Tức Giận của mình và Đứa trẻ xấu hổ mà nó bảo vệ, anh ấy có thể thay đổi thái độ và không nổi giận trong những tình huống tương tự như vậy nữa.

☘️ Khi sếp của Meg chỉ trích cô ấy, cô trở nên rất lo sợ về chiếc ghế của mình mặc dù sự thật là chẳng có lý nào để cô ấy mất việc. Nỗi sợ hãi này dữ dội hơn nhiều so với mức bình thường vì hành vi của sếp khiến Meg nhớ lại một số sự kiện đáng sợ từ thời thơ ấu. Sự kiện hiện tại này kích hoạt Phần đứa trẻ sợ hãi trong Meg, phần đang mang trong mình nỗi sợ hãi thời thơ ấu từ nhiều năm trước. Phần ăn vô độ của Meg lo ngại rằng Meg sẽ bị chìm trong nỗi sợ hãi này. Chính vì vậy, nó khiến cô ấy phải nhồi nhét thức ăn để khiến cô cảm thấy thoải mái và quên đi nỗi sợ hãi của đứa trẻ.

Phần Tức Giận của Joe và Phần ăn vô độ của Meg đều cố gắng bảo vệ họ khỏi nỗi đau của những phần đứa trẻ của họ. Đây không chỉ là những cảm xúc phi lý hoặc những thôi thúc ngoài tầm kiểm soát. Các phần này giống như những con người nhỏ bé bên trong họ đang cố hết sức có thể để đối phó với những điều bực dọc và các nỗi đau.

Khi chúng ta hiểu điều này, chúng ta sẽ thấy rằng việc đương đầu với những phần này, hoặc cố gắng đè nén, hoặc phán xét chẳng giúp ích được gì. Những phần này chỉ đang cố gắng giúp đỡ và bảo vệ chúng ta theo các cách (bị bóp méo) riêng . Trên thực tế, nếu chúng ta tham gia vào việc đấu tranh với các phần, điều này chỉ khiến những phần này kháng cự lại chúng ta, và nếu chúng ta cố gắng phủ nhận đi họ, họ sẽ cảm thấy cô đơn và những điều họ làm cho chúng ta thật vô ích.

Tuy nhiên, nếu chúng ta đối xử với họ như những sinh vật nhỏ bé bên trong chúng ta, những người quan tâm đến lợi ích tốt nhất của chúng ta, chúng ta mở ra một mối quan hệ hoàn toàn mới với những cảm xúc bên trong . Chúng ta có thể làm quen với họ, hiểu những động cơ thúc đẩy họ, và trở thành một người bạn thực sự với họ. Khi điều này xảy ra, những phần này sẽ thay đổi, vì vậy họ sẽ không còn phải ăn quá nhiều hoặc mất kiểm soát khi xảy ra cơn thịnh nộ nữa. Họ có thể thư giãn và hành động hợp lý.

Chúng ta cũng có thể nuôi dưỡng và chữa lành những phần đứa trẻ bị tổn thương được ẩn sau cơn thịnh nộ hay hành vi ăn quá nhiều. Khi họ cảm thấy được chúng ta chấp nhận và yêu thương, họ có thể cảm thấy toàn vẹn và tốt hơn về bản thân họ, và điều này sẽ thay đổi lòng tự trọng của chúng ta một cách sâu sắc.

🌾 Tôi thường rất buồn và cô đơn mỗi khi vợ tôi, Bonnie, đi vắng hơn một ngày. Nếu cô ấy đi du lịch vào cuối tuần hoặc, Lạy trời đừng có chuyện đó, một tuần, tôi sẽ cảm thấy mất mát và chán nản. Khi tôi học IFS, tôi nhận ra rằng những cảm xúc này đến từ Phần Đứa Trẻ Bị Thiếu Thốn - một phần của tôi, người bị bỏ lại một mình trong lồng ấp trong nhiều tuần sau khi tôi sinh non, và sau đó không được nuôi dưỡng đủ từ mẹ tôi.

Bằng cách thực hiện liệu trình IFS với phần này, tôi nhận ra rằng tôi có thể chăm sóc và an ủi phần đứa trẻ này khi Bonnie đi vắng. Tôi thậm chí còn giúp anh ấy kết nối với những gì anh ấy thực sự cần vào những thời điểm đó. Anh ấy cần tình yêu từ tôi và sự động viên để kết nối với cơ thể (của tôi) và sức sống của nó. Sau một thời gian, phần đứa trẻ này cảm thấy được thấu hiểu, xoa dịu và kết nối với tôi, và nó cũng cảm thấy kết nối với các giác quan và cơ thể của mình. Điều này đã giải quyết hoàn toàn vấn đề cô đơn của tôi. Giờ đây tôi không còn có những cảm giác chán nản khi Bonnie vắng nhà.

🌈 Tâm trí con người không phải là một thứ đơn nhất mà đôi khi tồn tại những cảm xúc phi lý. Đó là một hệ thống tương tác phức tạp giữa các phần, mỗi phần sẽ có một tâm trí riêng. Nó giống như một gia đình bên trong - với những đứa trẻ bị tổn thương, những thanh thiếu niên nông nổi, những người trưởng thành khó tính, những bậc cha mẹ khắt khe, những nguời bạn bè chu đáo, những người nuôi dưỡng và ủng hộ, v.v. Đó là lý do tại sao phương pháp trị liệu mới này được gọi là Internal Family Systems Therapy (Tạm dịch: Liệu pháp Hệ thống Gia đình Nội bộ).

Nếu bạn ôm ấp tất cả những phần bị tổn thương và che chở những phần bên trong bạn như những con người thực sự, những người xứng đáng với lòng trắc ẩn, sự thấu hiểu và tình yêu thương, bạn có thể chuyển hóa tâm thức của mình và kiến tạo cuộc sống vui vẻ mà bạn luôn mong muốn.

Bạn không cần phải lo lắng. Tôi không ám chỉ rằng bạn là một người đa nhân cách, như Sybil hay Tara hoặc những người khác mà bạn có thể đã thấy trên TV hoặc trong các bộ phim. Như bạn sẽ thấy trong cuốn sách này, tất cả chúng ta đều là người có nhiều phần khác nhau, nhưng không phải theo cách cực đoan mà bạn có thể nghĩ. Tâm lý con người vốn là một gia đình của các nhân cách phụ.

IFS không phải là hệ thống trị liệu đầu tiên nhận ra điều này. Carl Jung đã hiểu điều này một thế kỷ trước, và các phương pháp trị liệu khác đã được xây dựng dựa trên quan niệm này. Trên thực tế, gần đây đã có một loạt liệu pháp xuất hiện để đối diện với các nhân cách phụ. IFS đơn giản là phương pháp mới nhất và tinh vi nhất trong số các phương pháp này. Và nó đã mang lại một số kết quả đáng kinh ngạc cho những người sử dụng nó.