You are using the member interface.
Log out of the member interface →
“Chúng ta chỉ là những người khách ghé thăm hành tinh này. Chúng ta ở đây nhiều lắm thì cũng chín mươi, hoặc trăm năm là cùng. Trong thời gian ấy, ta hãy gắng làm gì cho hữu ích, mang lại những gì là tốt lành cho cuộc đời bằng cuộc sống của mình. Nếu ta đóng góp được hạnh phúc cho kẻ khác, ta sẽ thấy được mục đích của cuộc đời này, ý nghĩa của cuộc sống này.” [Đức Đạt Lai Lạt Ma]
Với những ai chưa bao giờ tới Ladakh hay từng nghe về nơi đây qua các phương tiện truyền thông, có thể ấn tượng rằng đây là nơi có cảnh quan tự nhiên tuyệt đẹp, với núi, hồ hùng vĩ. Đúng vậy, nhưng chưa đủ. Ladakh là một nơi bao la song rất nhạy cảm, về mặt phát triển kinh tế, chính trị, tôn giáo, địa lý. Nằm ở cực bắc Ấn Độ thuộc dãy núi Himalayas, giáp với Tây Tạng, Trung Quốc và Pakistan với địa hình núi cao khắc nghiệt nên chỉ có khoảng hơn 300.000 người trú ngụ. Từ năm 1974, Ladakh mở cửa cho du lịch, đánh dấu sự chuyển dịch toàn diện ở đây. Mời bạn cùng nhau nhìn lại những bài học và những điều đáng nhớ trong hành trình học tập Vcil Travel School Ladakh 2026 - Du lịch tỉnh thức và lối sống bền vững cùng chúng tôi nhé.
Hiện tại triết gia và lãnh đạo tôn kính của phật giáo Tây Tạng, Đạt Lai Lạt Ma thứ 14, đang ở đây. Ông là người dành rất nhiều năm để lên tiếng cho hoà bình qua những lời dạy về lòng trắc ẩn và sự vị tha, với phong cách “phi bạo lực” (non-violence). Ladakh cũng là nhà của rất nhiều người tị nạn đến từ Tây Tạng, những người không còn đất, đã phải di dời đi khắp nơi qua nhiều đời. Ladakh cũng là cái nôi của phật giáo Tây Tạng, với những tu viện lâu đời cả mấy trăm năm, nằm cheo leo trên vách đá. Những tu viện thường xuyên tổ chức các hoạt động sinh hoạt cộng đồng, có các lễ hội, nghi thức cầu bình an cho vụ mùa, cho cộng đồng. Nếu có dịp được chứng kiến và tham gia vào các sự kiện ở Tu viện, bạn sẽ thấy niềm tin của người dân Ladakh hiện lên sống động.
Chúng tôi được nghe các lạt ma tụng kinh ở tu viện Spituk, tu viện cổ thứ hai ở Ladakh và nghe sư thầy giảng về những yếu tố căn bản để có một cuộc đời hạnh phúc. Thầy chỉ vào những cuốn kinh cổ trên giá và nói: nếu như phật giáo để lại rất nhiều cuốn kinh thánh, khoảng 350 bộ, có thể đúc kết ra ba yếu tố chính để hướng về sự hạnh phúc thôi. Đó là: biết đủ (satisfaction); lòng kiên nhẫn (patience); lòng trắc ẩn (compassion).
Ladakh là một vùng đất rộng lớn nên các ngôi làng ở rất xa nhau. Mỗi ngôi làng đều có một tu viện, là nơi để gắn kết tinh thần cộng đồng lại với nhau. Năm nay, Vcil Travel School hân hạnh ghé thăm - Ladakh Nuns Association. Ni viện (Nunnery) không phổ biến ở Ladakh, và cũng không phổ biến trong phật giáo nói chung. Nơi đây được sinh ra để tạo cơ hội cho những người phụ nữ muốn tu dưỡng, và vượt qua những vấn đề về bạo lực gia đình. Hơn nữa, trong suốt nhiều năm liền, ni cô không được công nhận trong xã hội.
Mặc dù ở Ladakh, bình đẳng nam nữ là một thứ rất rõ ràng, chúng tôi có thể thấy người đàn ông và đàn bà ở đây thay phiên nhau chăm sóc gia đình và làm các công việc khác nhau. Họ quan tâm và đều hết mình vì tình thương, chứ không có phân biệt công việc cho từng giới tính. Ni viện này làm công tác xây dựng và phát triển các ni viện trong khu vực; hỗ trợ giáo dục cho ni sư; cho trẻ em và người dân địa phương; đào tạo ni sư trở thành bác sĩ y học Tây Tạng; bảo tồn và phát huy các nghiên cứu tâm linh.
Chúng tôi được trò chuyện với sư cô. Chúng tôi xúc động khi được nghe kể về vai trò và tính thiêng của người phụ nữ. Ai cũng có vai trò đặc biệt trong đời, và chúng ta cần tôn trọng nhau. Không chỉ giới hạn về nữ giới, cô cũng đưa cho chúng tôi câu hỏi liên hệ về “Phật tính” bên trong mỗi người. Tất cả chúng ta đều có sứ mệnh là phải bảo vệ vũ trụ này, gia đình chung của con người. Chúng ta sinh ra đều được phù hộ với Phật tính thuần khiết ở trong mình.
Liệu chúng ta có thể lắng nghe hạt giống của Phật tính đó ở trong tâm trí, để nó được tỏa sáng trong thực tại hỗn độn? Lắng nghe hạt giống phật tính cũng giúp chúng ta học cách tha thứ, hạ thấp cái tôi cá nhân (ego) và tối giảm đi các nhu cầu trong cuộc sống vật chất này. Từ đó, chúng ta có thêm sức mạnh, và tăng cường khả năng miễn dịch. Nếu ta rơi vào trạng thái khủng hoảng trong cuộc sống, ta chỉ cần thực hành để có giấc ngủ sâu, để tĩnh tâm, và hàn gắn những tổn thương mỗi ngày. Chúng ta không cần uống thuốc để chữa các vấn đề về tinh thần.
Cô cũng mượn lời của Đạt lai Lạt Ma và nói rằng: chúng ta chỉ là những vị khách tới trái đất. Ai cũng cần phải ra đi. Vậy nên, chúng ta cần cố gắng học cách thực hành lòng trắc ẩn, và học cách phụng sự.
Trong chuyến đi này, chúng tôi được gặp gỡ những người đang làm trong các lĩnh vực khác nhau hướng về đổi mới xã hội, để góp phần kiến tạo ra một Ladakh tươi đẹp.
Trong đó, chúng tôi sử dụng công cụ World Café, để tạo ra một không gian học tập thoải mái giữa người tham dự và các khách mời. Chúng tôi được gặp gỡ với:
Stanzin Nubu – Nhà sáng lập Startup School, một người trẻ đang theo đuổi hành trình khởi nghiệp. Trong những năm đầu khởi nghiệp, Nubu từng trải qua cảm giác thiếu đi sự hỗ trợ cần thiết trên hành trình này. Chính trải nghiệm ấy thôi thúc anh muốn đồng hành và hỗ trợ những người trẻ đang bắt đầu hành trình xây dựng dự án và doanh nghiệp của riêng mình.
Padma Angmo – Nhà thơ, tác giả và nhà báo. Cô là tác giả của tập thơ Ruler of the Sky, nơi những câu chuyện và cảm nhận về cuộc sống được kể qua ngôn ngữ của thơ ca.
Padma Rigzin – Nghiên cứu sinh Tiến sĩ ngành Nhân học, tập trung nghiên cứu mối quan hệ giữa con người và báo tuyết. Bên cạnh đó, Padma đặc biệt quan tâm đến việc tìm hiểu về du lịch và những tác động của du lịch đối với con người, cộng đồng và vùng đất. Anh cũng đang đồng hành cùng đội ngũ Local Futures Ladakh, đối tác thân thiết của Vcil Community.
Kousar Razvi – Nhà giáo dục tại Imamiya Mission School, với mối quan tâm đặc biệt đến yoga, biến đổi khí hậu và giáo dục. Cô tin vào sức mạnh của giáo dục trong việc nuôi dưỡng sự kết nối giữa con người, cộng đồng và môi trường sống.
Những vòng tròn thảo luận này giúp người tham dự hiểu hơn về Ladakh qua những góc nhìn và các công việc khác nhau. Ladakh không chỉ có cảnh đẹp, mà cũng có nền văn minh, có văn hoá con người, và có những thách thức về xã hội, về môi trường, kinh tế, và giáo dục.
Vùng đất này có những vấn đề tương tự với bất cứ một nơi nào mà có sự xâm nhập của du lịch và hiện đại hoá- văn hoá bản địa trở nên đứt gãy, tính cộng đồng và kết nối giữa các thế hệ bị lung lay. Đồng thời, những cuộc gặp gỡ này cho chúng tôi thấy được tinh thần và những người trẻ đang cống hiến tích cực cho xã hội, cho vùng đất nơi họ sinh ra. Họ tìm về những nhức nhối chính mình đã đi qua để tìm ra con đường sống có ý nghĩa. Ví dụ Nubu từ hành trình nhận ra đặc quyền của cá nhân, theo đuổi chủ nghĩa vật chất, anh đã chuyển hướng, muốn tạo cơ hội phát triển thực sự cho người trẻ, để mở ra trường Ladakh Startup School để hỗ trợ họ khởi nghiệp và tự chủ trong cuộc sống.
Một điểm sáng tiếp theo, được coi là khoảng thời gian ý nghĩa nhất trong cả hành trình với tất cả người tham dự VTS từ trước tới giờ - Ở Làng. “Làng” - tên gọi thân thương với cả người Việt.
Ở Ladakh có nhiều ngôi làng khác nhau. Người dân ở làng sống rất gần gũi và chan hoà với nhau và với tự nhiên. Du lịch đại trà phát triển và đã dần dần thay đổi diện mạo của Ladakh với những kiến trúc hiện đại bằng xi măng, hay công trình vệ sinh xả nước tạo áp lực nên hệ sinh thái nước, rồi rác thải nhựa, hay sự du nhập của các loại hàng hoá quốc tế, khiến hàng hoá địa phương trở nên yếu thế. Năm nay, chúng tôi đã lựa chọn tới một ngôi làng Shang Village, nằm ở độ cao 3900m so với mực nước biển, bao bọc bởi những dãy núi màu tím, và những dòng suối chảy róc rách từ băng tan, nguồn nước nuôi sống ngôi làng.
Những ngày ở Làng là những ngày chúng tôi thấy rõ nhất cuộc sống “cổ xưa”, cuộc sống không có sự ràng buộc của thời gian. Thay vì vậy, nhịp sống diễn ra dựa theo dòng chảy của tự nhiên. Các công việc trong đời sống dựa vào đất trời. Với Vcil Travel School, tinh thần cốt lõi chúng tôi mang theo là học tập từ người dân bản địa - những người hiểu và gắn bó với vùng đất. Chúng tôi là khách và không yêu cầu được phục vụ, mà chúng tôi cần mở lòng, và học cách sống của người bản địa. Cho nên, mỗi người đều có cơ hội tham gia vào các hoạt động khác nhau cùng HOST.
Khi quan sát đủ, nhận thấy rằng, mọi người đều luôn tay luôn chân, không bao giờ hết việc, họ mệt thì nghỉ chứ không nhìn đồng hồ. Chỉ cần chủ động, chúng tôi sẽ được đồng hành, và được thử làm nhiều thứ cùng cô chú: từ việc vắt sữa bò buổi sáng sớm, cho bò ăn cỏ cả ngày trên đồng, tới về nhà làm bơ, hái rau ăn, thu hoạch đại mạch, hay nhổ cỏ trong mùa vụ, nấu ăn… Tinh thần cộng đồng của người Ladakh được thể hiện trong tất cả các hoạt động sinh sống. Tương tự khi thu hoạch vụ mùa, người dân cũng đi hỗ trợ lẫn nhau, và hát ca cùng nhau.
Căn bếp là trái tim của ngôi nhà. Thường mỗi gia đình dành rất nhiều thời gian trong bếp - từ lúc nấu ăn cho tới lúc ăn. Điều kiện tự nhiên và vị trí địa lý ở đây làm ở đây không có chợ trong làng. Bởi vậy, mỗi nhà thường tự trồng vườn rau, là cách người dân sống tự chủ và vừa đủ. Rau xanh và luôn được chăm sóc kỹ càng. Mỗi bữa ăn thường được làm từ những loại rau củ tươi tốt ở vườn. Mỗi ly trà đều dậy lên vị béo tươi của sữa từ những con bò mà gia đình dành rất nhiều công sức để nuôi dưỡng, gồm cả gom cỏ khô cho mùa đông. Từ đó, trong căn bếp luôn đầy ắp câu chuyện, tiếng cười theo sự chuyển giao của đất trời.
Nhiều việc nhưng người Ladakh rất biết cách tận hưởng và kết nối. Mỗi ngày họ thường pha rất nhiều trà: trà sữa (cha) hoặc trà bơ (butter tea). Mỗi lần họ ngồi nghỉ ngơi, ngồi chơi, thư giãn thì uống trà và chuyện trò. Các thành viên trong gia đình đặc biệt quan tâm và dành thời gian chăm sóc nhau, anh chị thì chăm lo cho em nhỏ, đưa và đón em tới trường. Không có khái niệm thời gian, và điều đó cho phép sự kết nối, và tình yêu thương được bộc lộ rất chân thật và giàu có.
Chúng tôi thấy mấy ngày trôi qua thoăn thoắt, phải chăng, thời gian biến mất làm mọi người cảm thấy được có mặt ở hiện tại một cách trọn vẹn. Giờ phút chia xa làm nhiều người rơi lệ, bởi niềm hạnh phúc giản đơn mà đong đầy đi tới hồi kết.
Các cô chú là host đều mời chúng tôi ở lại, hoặc quay trở lại. Mấy ngày này cho chúng tôi thấy sự tương phản rõ rệt với cuộc sống tấp nập ở thành phố - khi chúng ta luôn trong guồng quay bận rộn và không có thời gian dành cho gia đình.
Tại sao người Ladakh cũng phải duy trì cuộc sống, mà họ thật giàu có về thời gian và thể hiện tình yêu thương của mình đong đầy đến thế?
Thứ làm bừng sáng cả hành trình của chúng tôi, và truyền cảm hứng cho rất nhiều người là văn hoá nhảy ở đây. Nhảy theo một cách tự nhiên đã thấm nhuần vào máu của người Ladakh, từ trẻ tới già ai cũng nhảy với sự tự tin và thoải mái. May mắn khi có những lễ hội và sự kiện đặc biệt diễn ra nên chúng tôi được tham gia nhảy nhiều hơn.
Chúng tôi đã kết thúc hành trình ở Làng khi mời mọi người tới tụ tập và nhảy múa. Chúng tôi học từ những đứa trẻ và các cô. Mọi người dạy chúng tôi các vũ điệu truyền thống. Cao trào nhất về tinh thần nhảy múa là khi chúng tôi tới SECMOL - Students’ Educational and Cultural Movement of Ladakh, ngôi trường giáo dục thay thế dành cho học sinh độ tuổi 15 - 20 ở đây. Ngôi trường này được thành lập năm 1988, bởi Sonam Wangchuk, người dành rất nhiều năm để tạo ra những cải cách giáo dục trong hệ thống giáo dục của Ấn Độ. Hằng tối ở SECMOL, học sinh cùng nhau hát nhạc truyền thống, bài hát Nilza Wangmo's song bằng tiếng Ladakh, nhưng ai cũng hát hết mình và thể hiện được tình cảm thiết tha.
Trong một buổi sáng ở SECMOL, Vcil Travel School may mắn được tham dự tiết học nhảy truyền thống cùng các bạn học sinh, một tuần các bạn được học 2 tiết. Chưa bao giờ, tất cả chúng tôi thấy việc nhảy giai điệu truyền thống lại tràn đầy sức sống và sự gắn kết, và tự do đến thế. Nó không hề mang tính ép buộc, hay tẻ nhạt. Các bạn học sinh đồng thanh ca hát và nhún nhảy, dạy chúng tôi di chuyển, đã làm chúng tôi được buông thả và cho phép cơ thể chuyển động tự do. Việc nhảy truyền thống diễn ra thường xuyên như vậy để người học cảm thấy kết nối sâu sắc với văn hoá Ladakh, và tự hào về vẻ đẹp vốn có của dân tộc mình.
Chặng đường ở SECMOL đã làm cho chúng tôi trở nên tươi trẻ hơn và giàu sức sống hơn. Như thể chúng tôi được quay trở lại những năm tháng tràn đầy nhựa sống của tuổi thanh xuân. SECMOL được sinh ra để giải quyết thách thức nhức nhối của hệ thống giáo dục ở Ấn Độ, khi chương trình giảng dạy không địa phương hóa kiến thức cho người học ở Ladakh. Đa số học sinh đã trượt cấp 3 những năm 80 - 90 bởi nội dung và ngôn ngữ trong sách giáo khoa không liên hệ với văn hoá địa phương ở Ladakh. Vậy nên SECMOL dành cho các em bị trượt trong kỳ thi vượt cấp. Sau nhiều năm, người trẻ dần có nhu cầu hiểu mình hơn trước khi quyết định học đại học, nên SECMOL bây giờ có chương trình GAP YEAR dành cho những ai tò mò muốn trải nghiệm trong một môi trường mới.
SECMOL theo đuổi triết lý giáo dục toàn diện thân - tâm - trí (3H), trong đó trường học được vận hành bởi các bạn học sinh. Từ tầm nhìn đến phương pháp giáo dục cho phép người học được thực hành, và phát triển các kỹ năng, năng lực thực tiễn như lãnh đạo, tự tin vào bản thân, trình bày trước đám đông, tư duy phản biện, tới việc nấu ăn, làm vườn, dọn dẹp để chăm sóc cho cộng đồng và nuôi dưỡng văn hoá của trường. Ai cũng có một nghĩa vụ hằng ngày để thực hành tính cam kết và tinh thần trách nhiệm với tập thể. Khoảng thời gian một năm ở SECMOL góp phần xây dựng nền tảng vững chắc cho các bạn bước vào đời với nhận thức rõ ràng hơn về bản thân, và có những cơ hội gặp gỡ bạn bè, khách ghé thăm, tình nguyện viên trong và ngoài nước, để đưa ra lựa chọn phù hợp về con đường học tập trong tương lai.
Bên cạnh đó, cả khuôn viên được xây dựng từ nguyên vật liệu tự nhiên, dựa theo hiểu biết về địa lý, vật lý, khoa học, để tận dụng năng lượng mặt trời và không sử dụng năng lượng dầu mỏ. Kiến trúc ở đây cũng một phần bắt nguồn từ kiến trúc truyền thống - các ngôi nhà của người Ladakh được làm từ gạch và đất (mud bricks), có sẵn ở địa phương. Chất liệu này giúp nhà rất mát vào mùa hè và giữ ấm trong mùa đông giá rét. Chưa kể, người dân trong làng ai cũng có khả năng tự xây nhà cho mình, và mỗi gia đình khi xây nhà mới sẽ kêu gọi cả làng tới chung tay hỗ trợ.
Nhận được nhiều niềm vui và chia sẻ với học sinh SECMOL, chúng tôi đã làm Open Sacred Treasures, một công cụ Vcil thường làm để mở ra những món quà đặc biệt trong cộng đồng, và tạo ra không gian học tập lẫn nhau. Với phương châm, mỗi người là một kho báu với những tài năng, kỹ năng, và trải nghiệm sống riêng, chúng tôi đã tìm ra 7 hoạt động khác nhau từ người tham dự trong chương trình năm nay. Với 7 chủ đề sau được chia sẻ cho các bạn học sinh:
1. Chụp ảnh/ Photography
2. Kể chuyện/ Storytelling
3. Vẽ tranh Đông Hồ truyền thống/ Dong Ho Vietnamese traditional painting
4. Học về cảm xúc/ Emotional Learning
5. Nhảy Hiphop/ Hiphop Dance
6. Tự vệ và tăng cường nội lực - Mixed Martial Arts (MMA) & strengthen self-defense
7. Kịch ứng tác/ Improv Theater
Chúng tôi giới thiệu về tinh thần học tập tự do, và mời học sinh lắng nghe theo nhu cầu, mong muốn khám phá của bản thân, và nhấn mạnh nguyên tắc “ai tới là người cần tới”. Vậy là học sinh tự tới tham gia hoạt động mà chúng muốn. Mỗi hoạt động có số lượng người tham dự khác nhau, nhưng có sự tập trung đặc biệt, sự sôi nổi và hiện diện rất riêng. Bởi người học được đưa ra sự lựa chọn cho điều mình muốn học, và người học có trách nhiệm với sự lựa chọn đó.
Chúng tôi ngưỡng mộ sự chủ động và tử tế của các bạn. Các bạn chào đón chúng tôi nhiệt tình, và dần dần mở lòng chia sẻ với chúng tôi về những ước mơ, niềm tin, và cả sự mông lung trong đời. Các bạn trở thành những người bạn, và những người cho chúng tôi sức trẻ, nhiệt huyết và tính sáng tạo trong các dự án các bạn làm. Mong rằng các bạn sẽ gặt hái thêm nhiều niềm vui, ý nghĩa, và sự học dấn thân mỗi ngày, và sẽ mang theo sự dũng cảm vào thế giới.
Đây là chặng cuối của chương trình, chúng tôi tạm biệt SECMOL và băng qua những ngọn núi cao vời vợi, cả đèo Khadung La để tới một nơi rất nổi tiếng ở Ladakh khi du khách thường cưỡi lạc đà - Nubra. Năm nay, Vcil được đồng hành cùng Village Lab Foundation, một tổ chức, trung tâm học tập, với mục tiêu biến các ngôi làng thành không gian học tập cho các bạn trẻ. Người học ở đây đa dạng độ tuổi từ cấp 1 - cấp 3, đến trung tâm sau khi học chính ở trường.
Ở đây, VTS được tiếp xúc với Nubra theo cách rất sống động, khi được tham gia vào buổi sinh hoạt thảo luận về du lịch, và ảnh hưởng của du lịch tới vùng đất địa phương. Chúng tôi được đồng hành cùng các bạn học sinh đi bộ quanh làng để tìm hiểu về cảnh quan, về ý nghĩa của các loại cây cối trong tự nhiên. Các bạn học sinh giống như người hướng dẫn viên nhí, người có hiểu biết từ chính mẹ và bà của mình về ngôi làng, và các bạn kể về cả nguồn nước, về lối sống ở đây. Hành trình đi bộ và picnic cũng cho chúng tôi uống nước tận suối, rửa mặt, sinh hoạt tại nguồn, và cùng nhau trò chuyện cười vui trong sự vô hạn của thời gian. Qua chặng này, chúng tôi thấy đầy hi vọng cho thế hệ trẻ và tương lai của Nubra và Ladakh.
Ngạn ngữ Ladakh có câu nói về lòng hiếu khách của người Ladakh:
“Mi-la khang-pa nag-po ma-ston, sem-pa dkar-po ston.” (Đừng phô bày một căn phòng u tối, hãy trao đi một tấm lòng trong sáng).
Vùng đất này đã đón chúng tôi bằng những điều giản dị mà giàu có: một ly trà bơ nóng, bữa cơm bên nhau, căn phòng ấm áp, những câu chuyện trong căn bếp chansa, những nụ cười, điệu nhảy và một cánh cửa luôn rộng mở với người xa lạ.
Có lẽ, chính những kho báu ấy mới làm nên giá trị của một hành trình và cũng là tinh thần của địa phương hoá (localization) mà Local Futures muốn chúng ta nhìn thấy: trân trọng con người, cộng đồng và những giá trị vốn đã hiện hữu nơi một vùng đất.
Với chúng tôi, VCIL Travel School không chỉ là đi để học, đi để gặp người, đi để hiểu một vùng đất, mà còn là dịp để tự hỏi: Sự hiện diện của mình để lại điều gì nơi mình đi qua?
Cảm ơn tất cả những cuộc trò chuyện, những câu hỏi, những buổi workshop, những bữa ăn chung, những điệu nhảy, những chặng đường mỏi chân và cả những khoảnh khắc đời thường đã cùng nhau tạo nên linh hồn của chuyến đi.
Hành trình rồi sẽ khép lại, nhưng việc học thì chưa bao giờ dừng ở đó. Chúng tôi mong những gì Ladakh đã gieo vào mỗi người sẽ tiếp tục sống trong những lựa chọn nhỏ của đời sống hằng ngày như sự tử tế, tình yêu đời, tình thương người và tinh thần sẻ chia mà vùng đất này đã trao cho chúng ta.
Cảm ơn Ladakh, và cảm ơn tất cả đã cùng có mặt trong hành trình đẹp đẽ này.
–
Tác giả: AJ Linh
Ảnh: cảm ơn những bức ảnh sống động từ người tham gia
Nội dung đầy đủ của bài viết này chỉ dành cho Hội viên Vcil. Đăng nhập để đọc tiếp phần còn lại.
International Travel & Experiential Learning Program Uses Context-Based Learning Methods in a Multicultural Environment
